Anismus, pelvik taban kaslarının dışkılama sırasında uygun şekilde gevşeyememesi veya tersine kasılması durumudur. Bu durum, dışkılamada zorluk, rahatsızlık ve kronik kabızlığa yol açabilir. Anismus, aynı zamanda “paradoksal puborektalis sendromu” veya “pelvik taban disfonksiyonu” olarak da adlandırılır.

Belirtiler

Anismusun belirtileri şunlardır:

  • Zor dışkılama: Bağırsak hareketlerini tamamlama süresinin uzun olması.
  • Tam boşalamama hissi: Dışkılama sonrasında bağırsakta dışkı kalmış hissi.
  • Şiddetli ıkınma: Dışkıyı çıkarmak için aşırı zorlanma ihtiyacı.
  • Ağrılı dışkılama: Pelvik bölgede rahatsızlık veya ağrı hissi.
  • Kabızlık: Kronik olarak seyrek veya sert dışkı.
  • Rektal alanda dolgunluk hissi.

Nedenleri

Anismusun kesin nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte, aşağıdaki faktörler bu durumu tetikleyebilir:

  • Fonksiyonel Sebepler:
    • Pelvik taban kaslarının yanlış öğrenilmiş bir hareket paternine sahip olması.
    • Geçmişteki travmalar veya kronik stres.
  • Psikolojik Faktörler:
    • Anksiyete veya depresyon.
    • Cinsel, fiziksel veya duygusal travmalar.
  • Fiziksel Faktörler:
    • Kronik kabızlık ve ıkınma alışkanlığı.
    • Pelvik taban sinirlerinde hasar.
  • Diğer Durumlarla İlişki:
    • İrritabl bağırsak sendromu (IBS).
    • Rektosel veya pelvik organ prolapsusu.

Tanı Yöntemleri

Anismus tanısı genellikle detaylı bir öykü, fiziksel muayene ve spesifik testlerle konur:

  • Fizik Muayene:
    • Rektal muayene ile pelvik taban kaslarının hareketi değerlendirilir.
  • Defekografi (Dışkılama MR veya Röntgeni):
    • Bağırsak hareketleri sırasında rektumun ve pelvik taban kaslarının nasıl çalıştığını gösterir.
  • Anal Manometri:
    • Anal sfinkter basıncını ve kasların işlevini ölçmek için kullanılır.
  • Elektromiyografi (EMG):
    • Pelvik taban kaslarının elektriksel aktivitelerini değerlendirir.
  • Kolonoskopi veya Sigmoidoskopi:
    • Altta yatan başka bir bağırsak hastalığını dışlamak için yapılabilir.

Tedavi Yöntemleri

Anismusun tedavisi genellikle multidisipliner bir yaklaşım gerektirir ve altta yatan nedenlere göre şekillenir:

Biyofeedback Terapisi:

  • Anismus tedavisinde en etkili yöntemlerden biridir. Bu teknik, pelvik taban kaslarının doğru şekilde gevşetilmesini öğretir.

Pelvik Taban Fizyoterapisi:

  • Pelvik taban kaslarının güçlendirilmesi ve koordinasyonunun artırılması için egzersizler.

Diyet ve Yaşam Tarzı Değişiklikleri:

  • Lifli gıdalar tüketimi: Bağırsak hareketlerini düzenlemeye yardımcı olabilir.
  • Bol su içmek.
  • Tuvalet alışkanlıklarını düzenlemek (örneğin, aynı saatlerde tuvalete gitmek).

Psikoterapi:

  • Altta yatan psikolojik nedenler varsa, bilişsel davranışçı terapi veya stres yönetimi teknikleri uygulanabilir.

Medikal Tedavi:

  • Kabızlığı önlemek için dışkı yumuşatıcılar veya müshiller.
  • Kas gevşetici ilaçlar, kaslardaki gerginliği azaltmak için reçete edilebilir.

Cerrahi Tedavi:

  • Nadiren uygulanır. Altta yatan yapısal bir problem varsa (örneğin rektosel), cerrahi müdahale gerekebilir.